Pijn na een ongeluk die niet overgaat: wat er kan meespelen
Door Team Chronische Pijn Centrum · · 5 min lezen
Een aanrijding, een val van de fiets, een uitglijder op de trap. Het ongeluk zelf duurde maar even, maar de gevolgen blijven. De artsen zeggen dat het letsel goed hersteld is, en toch doet het nog steeds pijn. Misschien is de pijn zelfs verschoven of uitgebreid. Als pijn na een ongeluk niet overgaat, roept dat veel vragen op. Wat is er nog mis? Waarom herstelt het niet? In dit artikel lees je wat er kan meespelen, en wat je kunt doen.
Waarom gaat pijn na een ongeluk soms niet over?
Pijn na een ongeluk gaat soms niet over omdat je lichaam, ook na herstel van het weefsel, alert kan blijven op gevaar. Pijn is namelijk niet alleen een meting van schade. De IASP (International Association for the Study of Pain) omschrijft pijn als een onaangename zintuiglijke en emotionele ervaring die samenhangt met, of lijkt op, (dreigende) weefselschade. Het gaat dus ook om bescherming.
Na een ongeluk is die bescherming heel logisch. Je lichaam heeft geleerd dat er iets ernstigs gebeurde. Soms blijft dat alarmsysteem daarna gevoeliger afgesteld, ook als het gevaar voorbij is. Dat lees je ook in het alarm dat blijft afgaan. Houdt de pijn drie maanden of langer aan, dan spreken zorgverleners van chronische pijn.
Wat kan er meespelen bij aanhoudende pijn na een ongeluk?
Bij aanhoudende pijn na een ongeluk spelen vaak meerdere dingen tegelijk mee. Niet alleen het letsel zelf, maar ook wat het ongeluk met je heeft gedaan. Denk aan:
- De schrik van het moment, die in je lichaam kan blijven zitten
- Spanning in spieren doordat je jezelf onbewust beschermt
- Slecht slapen, waardoor je lichaam minder goed herstelt
- Angst om te bewegen, uit zorg dat je iets beschadigt
- Zorgen over werk, geld of de afhandeling met een verzekeraar
- Het gevoel dat je leven ineens anders is geworden
Al die factoren zijn echt en kunnen de pijn beïnvloeden. Dat betekent niet dat de pijn 'psychisch' is. Het betekent dat lichaam, brein en emoties samenwerken, en dat ze samen bepalen hoe je pijn ervaart.
Wanneer ga je terug naar de huisarts?
Je gaat terug naar de huisarts als de pijn toeneemt, verandert of samengaat met nieuwe klachten. Denk aan uitstralende pijn, krachtverlies, tintelingen of doofheid, klachten na een klap op je hoofd, of pijn die je 's nachts wakker houdt. Ook als je twijfelt of er bij het eerste onderzoek iets is gemist, is het goed om dat te bespreken. Algemene informatie vind je op Thuisarts.
Gebruik je pijnstillers en merk je dat die minder helpen? Overleg dan met je huisarts of apotheker voordat je iets verandert. Lees ook waarom pijnstillers soms niet meer helpen.
Hoe beïnvloedt schrik of angst de pijn na een ongeluk?
Schrik en angst kunnen pijn na een ongeluk versterken, omdat ze je lichaam in een staat van alertheid houden. Sommige mensen blijven het ongeluk steeds opnieuw beleven: in gedachten, in dromen of bij bepaalde geluiden. Anderen vermijden de plek of het vervoermiddel. Dat is heel begrijpelijk na iets ingrijpends.
Als je lichaam steeds in de verdediging staat, is het moeilijker om te ontspannen en te herstellen. Spieren blijven gespannen, je slaapt onrustig en je let scherp op elk signaal. Heb je veel last van herbelevingen, nachtmerries of angst, bespreek dat dan met je huisarts. Soms is gerichte hulp voor de schokkende ervaring zelf zinvol, naast de zorg voor je pijn.
Wat kun je zelf doen als de pijn blijft?
Als de pijn blijft, kun je zelf kleine stappen zetten die je lichaam laten merken dat het weer veilig is. Niet om de pijn te laten verdwijnen, maar om ruimte te maken voor je leven.
- Beweeg in kleine, rustige stappen, in overleg met je huisarts of fysiotherapeut.
- Merk op of je bewegingen bent gaan vermijden, en zoek daar langzaam weer ruimte in.
- Zorg voor een vast dag- en slaapritme, ook op slechte dagen.
- Praat over het ongeluk en wat het met je doet, met iemand die je vertrouwt.
- Wees mild voor jezelf als herstel langzamer gaat dan je hoopte.
Meer over bewegen met pijn vind je in angst om te bewegen.
Welke hulp is er bij chronische pijn na een ongeluk?
Bij chronische pijn na een ongeluk kan psychologische hulp een waardevolle aanvulling zijn op de medische zorg. Een (GZ-)psycholoog met ervaring in chronische pijn kijkt samen met jou naar wat je lichaam voelt, welke gedachten en zorgen meespelen en wie je wilt zijn nu je leven anders is. Bij het Chronische Pijn Centrum heten die invalshoeken Ik Voel, Ik Denk en Ik Ben.
Voor deze hulp heb je een verwijzing nodig, meestal van je huisarts. De behandeling kan vergoed worden uit de basisverzekering als je voldoet aan de voorwaarden voor verzekerde ggz, zoals een verwijzing en een psychische aandoening die onder de verzekerde zorg valt. Je eigen risico is van toepassing. Meer daarover lees je in vergoeding van een psycholoog bij pijn.
Twijfel je of dit bij je past? Met de gratis zelfscan krijg je in een paar minuten een eerste beeld.
Veelgestelde vragen
Hoe lang mag pijn na een ongeluk duren?
Dat verschilt sterk per letsel en per persoon. Na een ongeluk is pijn in het begin heel normaal. Houdt de pijn drie maanden of langer aan, dan spreken zorgverleners van chronische pijn. Wordt de pijn erger, verandert hij of krijg je nieuwe klachten, neem dan altijd contact op met je huisarts.
Waarom doet het nog pijn als het letsel hersteld is?
Pijn is niet alleen een meting van schade, maar ook een beschermingssignaal. Na een ongeluk kan je lichaam gevoeliger blijven afgesteld, ook als het weefsel hersteld is. Spanning, schrik, slecht slapen en zorgen kunnen dat versterken. De pijn is dan echt, ook al laat onderzoek geen nieuwe schade zien.
Kan stress na een ongeluk de pijn erger maken?
Ja, stress kan pijn na een ongeluk versterken. Zorgen over werk, geld of herstel, en de schrik van het ongeluk zelf, houden je lichaam in een staat van alertheid. Daardoor spannen spieren aan en slaap je vaak slechter. Aandacht voor die stress kan een waardevolle aanvulling zijn op de medische zorg.
Benieuwd of we jou kunnen helpen?
Doe de gratis zelfscan en ontdek welke factoren mogelijk een rol spelen bij jouw klachten.
Doe de gratis zelfscan